KPM

Een gezellig, leuk en informatief Scheepvaartforum
Evert Sikkema
Berichten: 839
Lid geworden op: 31 dec 2004 18:07

Re: KPM

Bericht door Evert Sikkema » 20 aug 2010 19:26

Als Theo nu toch aan het beantwoorden slaat van Mart zijn vragen kan hij misschien meteen ook een paar vragen van mij beantwoorden.
1. Wie controleerde alle vervoersbewijzen van die 1000 of 1200 dekpassagiers die het schip op stormden om een geschikte plaats te zoeken.
2. Waar was dat allemandseindje voor, waar Mart het over heeft? Of was dat soms om het zeil bij elkaar te houden i.v.m. de broodnodige privacy?

groeten
Evert Sikkema

Gebruikersavatar
Theo Horsten (R.I.P.)
Berichten: 7820
Lid geworden op: 21 jul 2004 22:57
Locatie: N.Griekenland
Contacteer:

Re: KPM

Bericht door Theo Horsten (R.I.P.) » 20 aug 2010 21:36

Die waren aan de wal al gecontroleerd, Evert. Belangrijker was de hoeveelheid bagage die ze bij zich hadden. Die was gebonden aan een maximum, maar sommigen namen hele partijen handelswaar mee en daar moest extra voor worden betaald. Na vertrek ging de tweede stuurman gewapend met een meetlat en een bonboek op zoek naar de eigenaars van al die spullen. Vaak wist niemand dan van niks en pas als hij dreigde de hele handel overboord te donderen, kwam er iemand naar voren. Dan was het meten en bijbetalen.
Mart, er waren plenty van die toiletten met stijgbeugels, maar waarschijnlijk nooit genoeg. Waarom ze juist die gasflessen uitkozen, is me altijd een raadsel geweest.
Evert, schei in hemelsnaam uit over dat allemansend; daar is al genoeg over geouwehoerd... :o
NEGEN PAGINA's lang! Zie HIER.
Een allemansend is gewoon een belleneindje en verder helemaal niks.
Omnia transit sed navigare necesse est

Evert Sikkema
Berichten: 839
Lid geworden op: 31 dec 2004 18:07

Re: KPM

Bericht door Evert Sikkema » 20 aug 2010 22:39

Nou, zeg, dat ik dat over het hoofd heb gezien dat geouwehoer over dat kleine stukkie touw.

groeten
Evert Sikkema

Gebruikersavatar
gerard tenerife
Berichten: 5386
Lid geworden op: 22 mei 2009 21:01
Locatie: valle san lorenzo,tenerife,spanje

Re: KPM

Bericht door gerard tenerife » 20 aug 2010 23:08

ook op de "AMSTELPARK" 1955, als we op rede lagen te lossen in de P.G., werden onder toezicht van bootsman Kooring, op het achterschip buitenboord hangende schijt bakken op gehangen, met zeiltjes, zonder dames of allemands end. ik dacht dat we daar om het achterschip "poop" noemde?
groetjes gerard
een pessimist is een optimist met veel ervaring.

Gerard

Re: KPM

Bericht door Gerard » 21 aug 2010 00:16

Gerard, je zal het niet geloven, maar 200 jaar terug zat die ,,poop" onder de bak, voorop dus... :mrgreen: :mrgreen:

Gebruikersavatar
Theo Horsten (R.I.P.)
Berichten: 7820
Lid geworden op: 21 jul 2004 22:57
Locatie: N.Griekenland
Contacteer:

Re: KPM

Bericht door Theo Horsten (R.I.P.) » 21 aug 2010 06:11

Hebben we het al niet eerder gehad over de herkomst van het woord "poop" en "poopdeck".
Dat heeft helemaal niets te maken met het Nederlandse woord "poepen" als synoniem van "schijten".
Het Engelse poop is afkomstig van het Franse poupe - achtersteven.
Het Franse poupe is afkomstig van het Latijnse puppis dat niet alleen achtersteven betekent, maar ook simpelweg achterste oftewel kont.
En hoe noemen wij de achtersteven van een schip? Precies: de kont, waarbij we over het algemeen geen enkele associatie hebben met schijten, maar wel met een achterste, een mooie kont, een brede kont, een stevige kont.
De Fransen spreken van: "avoir le vent en poupe" - de wind in de zeilen hebben.
Ook in het Spaans spreekt men van "popa" - achtersteven

Maar we zijn er nog niet. Er zijn ook geleerden die zeggen dat het Engelse "poop" afkomstig is van het Latijnse pupa , wat "pop" betekent. Dit zou dan weer verband houden met het Mariabeeld dat op Spaanse en Portugese schepen vaak op het achterschip stond en daar zou het groeten naar het achterschip bij het aan boord komen dat op marineschepen gebruikelijk is dan weer van afkomstig zijn. Nu groet men de vlag, maar vroeger zou men het Mariabeeld hebben gegroet en een kruis hebben geslagen.
Dit lijkt me te ver gezocht omdat het Spaanse- noch het Portugese woord voor "pop" zelfs maar in de buurt komen van "pupa".
Spaans: muñeca
Portugees: boneca

Blijft over het Latijnse puppis is achtersteven, achterschip, achterste, kont.

Gerard heeft gelijk: schijten deed men voorop. Dat had als voordeel dat zelfs bij licht stampend schip al snel de billen werden gewassen. Een bidet avant la lettre, zeg maar. Voorop, dus. En wat zegt men in het Engels als men aankondigt naar de plee te gaan? Exact: Going to the head.
The use of the term "head" to refer to a ship's toilet dates to at least as early as 1708, when Woodes Rogers (English privateer and Governor of the Bahamas) used the word in his book, A Cruising Voyage Around the World. Another early usage is in Tobias Smollett's novel of travel and adventure, Roderick Random, published in 1748. "Head" in a nautical sense referring to the bow or fore part of a ship dates to 1485. The ship's toilet was typically placed at the head of the ship near the base of the bowsprit, where splashing water served to naturally clean the toilet area.
Taal is hartstikke leuk en interessant, maar ik dacht dat we zo wel ver genoeg waren afgedwaald van het topic KPM, of niet soms? :roll:
Omnia transit sed navigare necesse est

Evert Sikkema
Berichten: 839
Lid geworden op: 31 dec 2004 18:07

Re: KPM

Bericht door Evert Sikkema » 21 aug 2010 08:56

Theo, nog één keer dan, maar wel heel iets anders.
Terug naar de foto op de vorige pagina, waarmee de discussie begonnen is.
Op die foto is mooi te zien hoe het ontschepen op een rede ging, van (ik denk in dit geval) hutpassagiers. In het lange bootje zitten allemaal mensen in witte kleding (tropenpakken?) en op de kant staat een hele rij taxi's of particuliere T-fordjes te wachten, bij het wachthuisje, zoals je die hier vroeger ook vond bij de veerdiensten naar de Waddeneilenden of voor het voltooien van de Deltawerken op de Zeeuwse eilanden.
En in de kleinere bootjes zitten wellicht "scharrelaars" die probeerden op het schip een leeg verfblik, een paar planken of een oud stuk touw te bemachtigen.

groeten
Evert Sikkema

Evert Sikkema
Berichten: 839
Lid geworden op: 31 dec 2004 18:07

Re: KPM

Bericht door Evert Sikkema » 30 aug 2010 18:45

Afbeelding
De Bontekoe van 1922 vormt al jaren (als zwart wit foto) mijn bureaublad. Nu heb ik het schip dan eindelijk eens geschilderd.
Gebouwd dus in 1922 bij J en K Smits in Kinderdijk, met een lengte van 121,40 meter, 15,06 meter breed en een holte van 8,13 meter.
Het schip heeft de 2e wereldoorlog overleefd. In 1947 kwam er Amsterdam achterop te staan in plaats van Batavia.
Kort na de oorlog was de Bontekoe, samen met de Both en de Van Oudshoorn betrokken bij een boycot van havenarbeiders in Brisbane bij het bunkeren van kolen. Via via waren er in de stad partijen hout opgekocht, waarmee de ketels opgestookt konden worden om buitengaats te geraken om zo de boycot te "ontvluchten". Buitengaats lag de Stagen met een grote voorraad bunkerkolen.
Er moest buitengaats 3 dagen heel hard gewerkt worden om voldoende kolen over te nemen van de Stagen om Batavia te kunnen bereiken.
Eind december 1959 kwam de Bontekoe aan bij de sloopwerf in Hong Kong.

Misschien weten anderen hier nog verhalen aan toe te voegen.

groeten
Evert Sikkema

Gebruikersavatar
Akwanaut
Berichten: 2292
Lid geworden op: 03 okt 2005 08:40
Locatie: Oud-Beijerland

Re: KPM

Bericht door Akwanaut » 30 aug 2010 19:44

Evert, in het tweede deel van het boek "De Nederlandse Koopvaardijvloot in de Tweede Wereldoorlog", van de auteur L.L. von Münching, in hoofdstuk 10 (De operaties van de KPM vanuit Australië na maart 1942) valt er meer te lezen over de rol van de Bontekoe in de operaties (troepentransporten) naar Milne Bay en Port Moresby.
Groet Frank

Evert Sikkema
Berichten: 839
Lid geworden op: 31 dec 2004 18:07

Re: KPM

Bericht door Evert Sikkema » 30 aug 2010 22:20

Ik heb het gelezen, Frank.

groeten
Evert Sikkema

Gebruikersavatar
Puntenel
Berichten: 201
Lid geworden op: 02 jul 2008 03:52
Locatie: Telopea Sydney Australia
Contacteer:

Re: KPM

Bericht door Puntenel » 31 aug 2010 08:01

Misschien weten anderen hier nog verhalen aan toe te voegen.

Hier is een uittreksel van Lieuwe Pronk zijn boek dat iets meer over de toestand in Australie verteld.

Extract from Lieuwe Pronk’s book

KPM
1888 – 1967
A MOST REMARKABLE SHIPPING COMPANY
(Pages 110 – 111)

Whatever - it is impossible to overestimate the contribution of these KPM Officers and crews during the war years in the SWPA! They deserve the very highest praise and appreciation!
Such as this extract from a US Army communiqué -
"Thank God for the Dutch ships. Their Officers and crews gave the utmost co-operation, working at high pressure for 24 hours on end; we would have been nowhere at all without them."

Unfortunately, there is a sickening sequel to this inspiring story of courage and grim etermination.
After the Japanese surrender, British forces moved into Malaya and the lndies.
Those KPM ships, which were in a fit state to do so, returned to their old home ports.
But some half dozen or so, were badly in need of dry docking and maintenance, which they obviously would not get in NEI for some considerable time.
These ships came to Brisbane.
While they were being overhauled, the gallant Waterside Workers Federation and a few of their commo mates - few of whose members would have seen a shot fired in anger throughout the entire War - nobly took up the quest for independence by the poor downtrodden Indonesians.
They placed a black ban on these few KPM ships.
The gutless Australian Government of the day did nothing! They stood idly by and allowed it to happen!
Moral issues aside, the stupidity on the part of the Government deprived Australia of a golden opportunity to get straight back into the lucrative market, which KPM, with some assistance from Burns Philp, had carefully built up since 1908!
There are over 185 million Indonesians and they're right next door!
As the KPM ships, bottled up in Brisbane, were urgently needed to help rebuild the lndies, we devised a little plan to free them.
First, we tucked the "Japara", commanded by Captain Pim van Zeggeren away at an anchorage in Athol Bight (Sydney).
Then we enlisted the help of our good friend Walter Armstrong, a Director of H. C. Matthews & Co, who supplied our ships with bunker coal.
As each collier came in from Newcastle, it tied up alongside the 'Japara" in the middle of the night and discharged a couple of hundred tons of coal into her.
Laboriously, we built up the quantity of bunkers we needed.
The "Japara" then slipped her moorings in the middle of the night and headed for Caloundra.
No tug! No pilot! Black ban!
At the same time, we alerted our Brisbane ships to be ready to move down river to Caloundra.
It wasn't too difficult for Pim van Zeggeren to get out of Sydney, but the Brisbane River, in the middle of the night, was another matter.
Fortunately, all our Captains had been in and out of Brisbane often enough during the war years to know the river pretty well.
As usual, we had also taken the precaution of berthing them all "head out to sea".
But a couple of these Brisbane ships didn't even have enough coal left in their bunkers to reach Caloundra. These had been quietly collecting dunnage and any other wood they could lay their hands on.
When the time came, all this stuff, furniture - anything that would burn - went into the furnaces and they raised steam in a sort of a way.
Quietly, again in the middle of the night, and again without pilots and tugs, they slipped their moorings and crept down the river to Caloundra. One by one, they tied up alongside the "Japara", took on their bunkers and headed for home.
They all made it.
But, of course, the black ban on our ships remained in force, so that we could not resume our Java-Australia Line service. Neither could Burns Philp.
More Australian export trade going begging!
About the time I got my first leave - in January, 1948 - after 10 years, including the last two in Singapore, the black ban was finally lifted and we resumed our Java-Australia service.
By that time, our Sydney office had dwindled to just about nothing - just enough to service the Holland-Australia Line ships, which were not affected by the ban.

Met compliment
John Papenhuyzen
If you want to know more about Dutch Shipping in Australia go to the Oud Roest Down Under website
https://sites.google.com/site/ordustorypage/home

Gebruikersavatar
peter snijders
Berichten: 48
Lid geworden op: 13 mei 2010 17:17
Locatie: Beverwijk
Contacteer:

Re: KPM

Bericht door peter snijders » 01 sep 2010 13:47

Hierbij nog wat gegevens van de Nieuw Holland.
N.V. Koninklijke Paketvaart Maatschappij, Amsterdam
s/s NIEUW HOLLAND (1928-1948)
naamsein: TDVW, 1933 PKFO, 1947 PGGQ

Nederlandsche Scheepsbouw Maatschappij N.V., Amsterdam. (187)
Brt: 10.903, nrt: 6.709, dwt: 9.300 lxbxh: 164,73 x 19,11 x 9,84
In 1937 brt: 11.066, nrt: 6.789, dwt: 6.510,
In 1950 brt: 11.404, nrt: 6.942, dwt: 6.520,
Passagiersschip met accommodatie voor 123 eerste- en 50 derde klasse passagiers.
In 1930 accommodatie voor 155 eerste- en 50 derde klasse passagiers.
In 1937 accommodatie voor 151 eerste-, 2 luxe hutten à 2 couchettes, en 778 dekpassagiers, 199 bemanningsleden.
4 Parsons stoomturbines op 2 assen, 2 schroeven, 7.500 ipk, 15 mijl.
Machinebouwer: Gebr. Stork & Co., Hengelo.

Historie:
In december 1926 bouwopdracht, 2 april 1927 kiellegging, 17 december 1927 tewaterlating,
20 april 1928 proefvaart, 26 april 1928 opgeleverd. 12 juni 1928 aangekomen te Batavia,
Werd in juli 1928 in Ned. Indië in dienst gesteld.
04.1928-1948 NIEUW HOLLAND, N.V. Koninklijke Paketvaart Maatschappij, Amsterdam.
In 1930 werd het promonadedek verlengd en de passagiers uitgebereid.
9 augustus 1940 in charter bij het British Ministry of War Transport en verbouwd tot troepentransportschip in Sydney
van 10 augustus tot 18 september 1940.
Vertrok 20 september voor de eerste reis onder beheer van de British India Steam Navigation Company,
met troepen over de Indische Oceaan naar Suez, en met krijgsgevangen terug
Van juli tot november ingezet als ferry-dienst tussen Southampton-Franse kust, waarbij 26.000 militairen zijn overgebracht.
Na 1945 troepentransporten nar Voor- en Achter Indie, vervolgens pendeldienst Bangkok - Java met Displaced Persons
( Burma Road) en krijgsgevangen.
23 februari 1946 gevorderd door het Nederlandsche Regering voor troepenvervoer naar Ned. Indië van oa de
7 december Divisie en IId Divisie en terug voor repatrianten uit Indië naar Nederland.
Na aankomst in Tandjong Priok op 25 mei 1946 aan de KPM teruggeleverd.
05.03.1948-1959 NIEUW HOLLAND, Koninklijke Java China Paketvaart Lijnen N.V., Amsterdam.
In 1948 in Hong Kong bij Taikoo Dockyard & Engineering Co. Ltd., weer ingericht als passagierssschip,
met accommodatie voor 157 eerste klasse passagiers.
Oktober 1948 ingezet op de Singapore - Australie Service.
In januari 1959 verkocht voor de sloop naar Hong Kong. Arriveerde 8 maart 1959 aan de sloperswerf.
12 maart 1959 aan de sloperswerf opgeleverd.

was ondertekend
rnagelsr (wie dat is weet ik niet, kon verder niets vinden)
Bijlagen
nieuwhollanda9kh.jpg
nieuwhollanda9kh.jpg (36.88 KiB) 3370 keer bekeken
nieuwhollandb2ex.jpg
nieuwhollandb2ex.jpg (42.69 KiB) 3370 keer bekeken
nieuwhollandc4tb.jpg
nieuwhollandc4tb.jpg (46.49 KiB) 3370 keer bekeken

Gebruikersavatar
Puntenel
Berichten: 201
Lid geworden op: 02 jul 2008 03:52
Locatie: Telopea Sydney Australia
Contacteer:

Re: KPM

Bericht door Puntenel » 02 sep 2010 15:23

Nog iets meer over het boek van Lieuwe Pronk

KPM 1888 - 1967
A MOST REMARKABLE SHIPPING COMPANY
BY LIEUWE PRONK.

Pearl Harbour, Singapore, the Battle of the Java Sea, the fall of the Dutch East Indies on 7th March, 1942, and the Japanese landings at Rabaul and New Guinea left Australia in a critical situation. The Dutch KPM ships arrived in Australia at the eleventh hour. They provided the lifeline to Australian and U.S. forces in New Guinea. Without these KPM ships, which delivered 1,000,000 tons of supplies and some 100,000 troops, New Guinea would have been lost and the Japanese would have invaded Australia.

This is the only book written in English to cover the crucial part played by the Dutch ships in the New Guinea campaign. More then this, it presents a history of the colonisation of the Netherlands East Indies over 350 years ago and the founding of the KPM Company more than I00 years ago.

• In 1941 KPM had 150 ships with a GRT totalling just over 340,000 tons.
• In the three months between the attack on Pear Harbour (7th December, 1941) and the fall of Tjilatjap (7th March 1942) KPM lost 79 of its 150 ships.
• Of the surviving ships, 28 made it to Australia to become almost alone the Allied supply line during the most critical part of the New Guinea campaign,
• The remaining ships served as Allied troopships, supply ships and hospital ships in the Mediterranean, and the Atlantic and Indian Oceans.
• By the end of the war KPM had lost another 16 ships.

The author of "KPM" was an executive of the KPM company in Sydney during WW2. Lieuwe Pronk was the liaison officer between the Company and the Allied Forces in Australia. Thus, he was directly Involved with the day-to-day operations of the KPM ships.
In 1922 Lieuwe’s father, A.J. Pronk, had been appointed Manager for Australasia at the ripe old age of 29 years. Lieuwe’s book affords us personal glimpses of a remarkable family as well as a remarkable shipping company. This 150 page book with black and white illustrations is, unfortunately, out of print and no longer available in Australia.

Lieuwe retired from the Australian Chamber of Shipping in 1977 and was a highly respected member of Red Ensign; lately until his death he has been resident at the Southern Cross Hostel in North Turramurra. His book was first published in 1998.
Lieuwe was put to rest on Thursday 16 April 2009 at the Macquarie Park Cemetery & Crematorium - Magnolia Chapel in Sydney.

John Papenhuyzen
If you want to know more about Dutch Shipping in Australia go to the Oud Roest Down Under website
https://sites.google.com/site/ordustorypage/home

Gebruikersavatar
Vaerderij
Berichten: 1925
Lid geworden op: 28 nov 2004 09:53
Locatie: Spoolde, Zwolle

1946 KPM-schepen in Australie op zwarte lijst wharfies

Bericht door Vaerderij » 05 sep 2010 17:50

Doordat de Australische waterfront workers (Wharfies) zich na de oorlog solidair verklaarden met de havenarbeiders in Indonesië werd de KPM geboycot.
Zes van de zeven toen in Sydney en Brisbane, liggende schepen konden, we lazen het in de bijdrage van Ever Sikkema hierboven, ontsnappen.
Alleen het ss Van der Lijn moest in Sydney achterblijven omdat de reparaties nog niet voltooid waren.
Zie ook voorgaande bladzijden van deze topic:

http://www.kombuispraat.com/viewtopic.p ... lit=Lieuwe

Ook in Melbourne grepen de Wharfies naar actiemiddelen, zie de koppen in de Australische kranten over onder andere het ss Tasman (bladzijde 6 De Uitlaat).

Onderstaande pagina’s komen, met dank aan Frank (Akwanaut), uit De Uitlaat het voorlichtings- en verbindingsorgaan voor het personeel van de
Koninklijke Paketvaart-Maatschappij.
KPM Uitlaat No 26  9 juli 1946 bladz 005.jpg
KPM Uitlaat No 26 9 juli 1946 bladz 005.jpg (543.6 KiB) 2674 keer bekeken
KPM Uitlaat No 26  9 juli 1946 bladz 006.jpg
KPM Uitlaat No 26 9 juli 1946 bladz 006.jpg (693.05 KiB) 2674 keer bekeken
KPM Uitlaat No 27  23 juli 1946 bladz 010.jpg
KPM Uitlaat No 27 23 juli 1946 bladz 010.jpg (304.83 KiB) 2674 keer bekeken
KPM Uitlaat No 27  23 juli 1946 bladz 011.jpg
KPM Uitlaat No 27 23 juli 1946 bladz 011.jpg (622.39 KiB) 2674 keer bekeken
KPM Uitlaat No 27  23 juli 1946 bladz  018.jpg
KPM Uitlaat No 27 23 juli 1946 bladz 018.jpg (635.28 KiB) 2670 keer bekeken

Gebruikersavatar
Jos Komen (R.I.P)
Berichten: 32270
Lid geworden op: 21 jul 2004 19:44
Locatie: Heiloo
Contacteer:

Re: KPM

Bericht door Jos Komen (R.I.P) » 10 sep 2010 17:58

Ik ontving onderstaand mailtje, nu maar hopen dat iemand deze tekening boven water kan krijgen. :)
All the best
Jos

Geachte heer Komen,

Enige tijd geleden hebben we wat correspondentie gevoerd over de SI-schepen van de KPM. Ik vertelde toen, dat ik hierover een klein artikel wil gaan schrijven voor onze Nieuwsbrief. Ik heb wat foto's ontvangen, daarvoor nogmaals hartelijk dank. Maar ik mis eigenlijk een doorsnede tekening van het schip, waarop te zien is waar de Thomassen motoren stonden opgesteld in de machinekamer.
Bestaat er soms zo'n tekening en kan ik e.v.t. daarvan een kopie ontvangen?

Met vriendelijke groeten,

Jan Weeda
(redaktielid v.d.Nieuwsbrief van de gepensioneerden van Thomassen)
Hij die nooit gevaren heeft
Weet niet hoe een zeeman leeft.


http://www.scheepspraat.nl/

averheijden

Re: KPM

Bericht door averheijden » 10 sep 2010 19:13

Naschrift op bovenstaande brief:

Ik heb er geen tekening van maar weet dat ze beide naast elkaar stonden opgesteld aan de SB zijde in de Machinekamer en wel aan de voorkant in de Machinekamer
Er voor was nog een smal looppad tussen de motoren en het voorste MK schot waartegen de streamlinesmeeroliefilters voor deze motoren waren opgesteld.
De motoren waren zover ik nog weet Thomassen-Frichs 4-takt motoren.
En ik meen met 4 cilinders?[/b]

Een bijzonderheid die ik me nog herinner van deze overigens zeer betrouwbare hulpmotoren is het volgende:
* De krukpenbouten waren van de fabriek uit gemerkt met 2 centerpunten op een bepaalde afstand en ze waren ook vrij dun!.
Zo kon men deze met een schuifmaat controleren of de lengte (rek) was toegenomen alvorens deze terug te plaatsen.
Momentsleutels hadden we toen nog niet en de bouten werden dus met handkracht vast gedraaid.

Ik spreek nu over de begin jaren 50, dus alweer bijna 60 jaar geleden.
Ik heb dergelijke merk cq meetpunten later bij geen enkele motor meer meegemaakt
Tot zover mijn herinneringen over deze motoren

* Misschien kan via Dhr Weeda nog een doorsnede tekening van deze motoren geplaatst worden

Mvg
Alfons

Plaats reactie